دانلود مقاله مرغداری

مقدمه : با افزایش سریع جمعیت و احتیاج روزافزونی که به مواد غذائی بالاخص مواد پروتئینی احساس می شود تولید مواد غذایی مخصوصاً پروتئین حیوانی که تناسبی با رشد جمعیت ندارد بدیهی است .

پرورش و نگهداری طیور به روشهای صحیح و رعایت اصول اقتصادی و بهداشتی می‌تواند از طرفی به اقتصاد کشور کمک کند و از طرفی دیگر تا حدودی کمبود گوشت را جبران نماید .

یکی از مهمترین مسائلی که بایستی بدان توجه نمودن از بین بردن وابستگی صنایع مرغداری ما از کشورهای خارج است .

امروزه همانطور که مشاهده می شود ، گرچه دامنه فعالیت های پرورش طیور و مرغداری صنعتی در کشور ما گسترش یافته ولی عملاً مشاهده می کنیم که از نظر گوشت سفید و تخم مرغ علاوه بر اینکه به خود کفائی نرسیده ایم بلکه وارد کننده این محصولات هستیم .

امید است با وارد شدن فارغ التحصیلان رشته های کشاورزی بخصوص رشته دامپروری در این صنعت و رعایت مسائلی فنی شاهد هرچه شکوفا تر شدن این صنعت مهم و پایه ای در کشور باشد .

آشنائی با قسمتهای مختلف مرغداری : هدف اصلی در این بخش بدست آوردن اطلاعات کلی در مورد مرغداری مشکلات و مسائل مربوط به مرغداری بود که اطلاعات جامعی در مورد مرغداری و نحوه کار و آشنایی صورت پذیرفت .

البته در دوره کارآموزی سن مرغان تخمگذار 17 ماهه بود .

معرفی قسمتهای مختلف مرغداری : مرغداری با ظرفیت 60 هزار قطعه تخمی نژادهای لاین به مساحت کل سالنها حدوداً 4500 متر و در زمینی به وسعت 5/1 هکتار واقع در جاده مردآباد کرج .

سالن تهیه دان و انبار جیره : مساحت تقریبی این مکان حدوداً m 500 بود و از یک سیلوی زیرزمینی آهنی تشکیل یافته بدین صورت که از یک طرف سالن از ارتفاع صفر شروع شده و تا عمق 4 متر به طول تقریبی 10 متر ادامه دارد .

از این محل جهت نگهداری جیره که بصورت آرد و در نیامده استفاده می‌گردد .

مزایای این روش را می توان به علت وجود کف و دیواره های آهنی غیر قابل نفوذ برای انواع حشرات و جوندگان نام برد .

ارتفاع دیوار ساختمان تهیه جیره m5 با سقف شیروانی که در وسط سقف یک دستگاه تهویه بزرگ تعبیه شده که در هنگام آسیاب نمودن گرد و غیار ناشی از آن به خارج منتقل می شود .

جیره غذائیکه وارد مرغداری می‌گردد .

بسته به نوع آن در داخل این محل یا محیط خارج از آن نگهداری می شود .

بعنان مثال صدف خرد شده و پودر سنگ در خارج از انبار و موادی نظیر گندم ، ذرت ، سویا ، کلزا و ...

که در مجاورت هوا و در اثر رطوبت به سرعت فاسد شده و محل تجمع انواع میکروارگانیسم های مضر که برای طیور مشکل ساز خواهد شد .

در انبار یک خردکن در داخل زیرزمین تعبیه شده بود و دارای یک دریچه بود .

پس از وزن نمودن جیره با توجه به فرمول غذایی آنها را از دریچه وارد دستگاه خرد کن می کردیم و پس از خرد شدن وارد یک میکسر می شدند و در آنجا بخوبی با یکدیگر مخلوط شده و سپس وارد سیلوی استوانه ای می‌شوند .

سپس توسط کارگر از سیلو جیره را در داخل گونیهای Kg50 ریخته وبه سالنها حمل می شد .

در این باره بایستی چند نکته مورد دقت قرار گیرد : 1-سالن تهیه جیره نبایستی مرطوب باشد چون در اینصورت باعث فساد جیره می گردد .

2-رطوبت جیره هائی که دارای روغن هستند مثل سویا ، کلزا ، ذرت نبایستی بیش از 16% باشد زیرا باعث خرابی آنها می گردد .

در ادامه سالنهای نگهداری مرغان مورد بازدید قرار گرفت که جمعاً 8 سالن به مساحت 4500 متر جهت پرورش مرغان تخمی در نظر گرفته شده بود .

ساختمان شمالی - جنوبی بود .

کارآموزی در 4 سالن انجام پذیرفت با ظرفیت تقریبی 20 هزار قطعه .

کار در آسیاب جهت آماده نمودن جیره : شاید یکی از مشکل ترین قسمت های کار این مرحله باشد .

زیرا گرد و خاک بیش از اندازه موجب اختلال در سیستم تنفسی می گردد که بایستی در حین کار از ماسک استفاده نمود .

ابتدا ما جیره غذایی را بر اساس فرمول وزن می نمودیم و پس آنها را در دستگاه خردکن می ریختیم بعد از آن دستگاه را روشن نموده و دستگاه کار آسیاب نمودن جیره را شروع می نمود .

پس از گذشت 1 ساعت دستگاه را خاموش کرده و با استفاده از یک مکنده جیره وارد میکسر می شد و در آنجا بخوبی با یکدیگر مخلوط می شدند سپس وارد سیلو شده در آنجا ذخیره می‌شوند .

البته یک جیره 1 تنی در دو مرحله آماده می شد .

پس از اتمام کار جیره آماده شده را داخل گونیهای kg 50 ریخته و آماده حمل به سالنها می‌شد .

کار آماده کرده جیره در صبح انجام می گرفت و حمل آن به سالنهای مرغداری در عصر صورت می پذیرفت .

مشخصات فنی ساختمانهای مرغداری : در احداث مرغداری ساختمان آن از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است.

زیرا با یک کار حساب شده و عملی می توان نتیجه بهتری از عملکرد خود داشته باشیم بطوریکه ساختمان مرغداری در تولید اهمیت بسیار زیادی دارد .

لانه بایستی طوری ساخته شود ک دارای حداکثر اشعه آفتاب ، بخصوص در زمستان باشد .

و نیز عمل تهویه بخوبی انجام پذیرد .

و با پیش بینی کردن پنجره های مناسب لانه را در زمستان گرم و در تابستان خنک نگه داشت و بوسیله تهویه صحیح رطوبت لانه را به حداقل رسانید .

مصالح مورد استفاده در ساختمان هر مرغداری متفاوت و بسته به توان مالی آن شخص دارد .

ساختمان مرغداری بایستی طوری ساخته شود که تا 50 سال بتوان از آن بهره اقتصادی برد .

بهترین نوع ساختمان ، ساختمانی است که از مصالحی همچون آجر ، بلوک ، سیمان و آهن تشکیل یافته باشد که مرغداری مزبور از آجر و سیمان و آهن ساخته شده بود .

ساختمانی که با این مصالح بنا گردد حکم یک ساختمان دائمی را داشتته و به مدت زمان طولانی می توان از آن استفاده نمود .

در عملیات ساختمانی طیور بایستی نکات زیر به دقت مورد توجه قرار گیرد : 1- پی ساختمان 2-کف ساختمان 3-دیوارها 4-سقف 5-در و پنجره‌ها 1-پی ساختمان : برای ساختمان دائمی پی از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است .

هرچه پی محکمتر و عمیق تر ساخته شود از نفوذ رطوبت و جوندگان و حشرات جلوگیری بعمل می آورد .

پی ساختمان مرغداری محل کارآموزی از مخلوط آهک و خاک و سنگ استفاده شده بود که یک روش عمومی در ایران جهت بنای پی می باشد .

2-کف ساختمان : یکی از قسمتهائی که در احداث مرغداری بایستی بدان توجه نمود کف آن است .

کف بایستی همیشه خشک باشد و فاقد هرگونه منفذ وسوراخی و دارای مجرای فاضلاب جهت شستشو باشد .

کف مرغداری مذبور کف سیمانی بود که این یکی از بهترین کف های ممکنه می باشد .

بسیار بهداشتی و مطمئن است و عمل شستشو کف به آسانی صورت می‌گیرد.

3-دیوارها : دیوارها بایستی طوری ساخته شوند که هم از نظر عایق و هم از نظر استحکام در شرایط مناسبی باشد و بتواند سنگینی سقف را تحمل نماید .

برای احداث دیوار مرغداری از آجر و سیمان استفاده شده بود .

دیوارهائی به عرض cm30 که به راحتی می تواند سنگینی سقف را تحمل نماید و نیز از نظر عایق حرارتی مناسب می باشد .

ارتفاع دیوارها m3 است .

4-سقف : سقف بایستی طوری ساخته شود که رطوبت باران نتواند در آن نفوذ کند و ارزان تمام شود و تهویه نیز از طریق آن بخوبی انجام گیرد .

سقف مرغداری مزبور از نوع سقف آجری طاق دار بود که اینگونه سقفها خیلی ارزان تمام می شود .

در هر طاق سقف که بصورت هلالی بود و عرض آن m3 .

در هر طاق سقف 3 دریچه بود که از وسطی جهت تهویه و از کنارین جهت روشنایی استفاده می شد .

سقف طاقی هلالی سبب تهویه بهتر و گرم شدن بهتر در زمستان و خنگی در تابستان می گردد .

سقف هرچه بلندتر باشد تهویه بهتر انجام می پذیرد .

5-درها بایستی طوری ساخته شود که به راحتی باز شوند و در هنگام کار ایجاد مزاحمت ننماید .

در بایستی به بیرون باز شود .

ارتفاع در m2 و عرض آن m5/1 بود .

در مرغداری مزبور برای یک سالن به مساحت 600 متر یک در در جهت شرقی تعبیه شده بود .پنجره ها نیز بایستی طوری ساخته شوند که نور کافی وارد لانه شود و از طریق آنها نیز تهویه صورت پذیرد .

برای هر 15 متر مربع فضای کف 1 متر مربع پنجره برای ساختمان در نظر گرفته می شود .

در مرغداری مزبور در سالنی به مساحت 600 متر مربع حدوداً 42 متر مربع پنجره موجود بود .

در ساختمانی به عرض 19 متر و طول 32 متر در ضلع شمالی آن 9 پنجره به ابعاد 120×180 سانتی متر تعبیه شده بود.

در ضلع جنوبی نیز همین تعداد پنجره موجود بود که جهت جلوگیری از تابش مستقیم آفتاب روی آنها سایبان نصب شده بود .

واکسیناسیون علیه بیماری کریزا : بیماری کریزا یا بیماری سرماخوردگی مرغی که در بین مرغداران به این اسم معروف است در زمان کارآموزی این بیماری درگله شایع شده بود و جهت مبارزه با این بیماری پس از ورود به مرغداری هر 4 الی 5 روز یکبار مجموعاً 4 بار علیه این بیماری واکسیناسیون صورت پذیرفت .

علائم این بیماری عبارت است از چرکی و متورم شدن دو یا یک طرف صورت و خواب آلودگی و چرت زدن مرغها ، واکسن مورد استفاده جهت مبارزه واکسن اکسی تتراسایکلین بود که به میزان 5/0 سی سی در عضله سینه تزریق می شد .

بدین صورت که در بین ردیفها حرکت می نمودیم و در صورت مشاهده مرغ بیمار دو پای آن را گرفته و به بیرون آورده و توسط فرد دیگری عمل واکسیناسیون صورت می پذیرفت .

جمع آوری فضولات : تمیز نمودن فضولات کف سالنها در مجموع 3 دفعه در طول کار آموزی صورت پذیرفت .

بطور کلی بایستی هر 8-10 روز یکبار به جمع آوری فضولات اقدام نمود .

تمیز نمودن فضولات از یک جهت باعث کاهش گاز های حاصله از تخمیر فضولات می گردد و از جهت دیگر به علت آبدار بودن مدفوع مرغان از افزایش رطوبت جلوگیری بعمل می آورد .

بدین ترتیب که بوسیله بیل فضولات کف سالن را برداشته و آنها را در فرغون دستی ریخته و به بیرون از سالنها محل تجمع فضولات که 200 متر با سالنها مرغداری فاصله داشت برده و روی هم انباشته نموده تا تخمیر شود .

مدت زمان لازم جهت تمیز نمودن یک سالن 500 متری حدوداً 3 ساعت به طول می انجامید .

در هنگام جمع آوری فضولات بایستی دقت گردد که این عمل باعث استرس در مرغان نگردد .

با جمع آوری به موقع فضولات از بسیاری از بیماریهای تنفسی و قارچی جلوگیری بعمل می آید .

یک کار جالبی که در این زمینه انجام می گرفت این بود که هر 4-5 روز یکبار بر روی فضولات آهک می پاشیدند که این عمل هم رطوبت را کم می کند و هم از تخمگذاری مگسها جلوگیری می نماید .

تجهیزات لازم جهت مرغداری تخمی : تجهیزات مورد نیاز برای مرغداری با توجه به نوع آن متفاوت خواهد بود.

برای مرغداری گوشتی یک نوع تجهیزات و برای مرغداری تخمی یک نوع تجهیزات دیگر البته در پرورش مرغ تخمی نیز با توجه به نوع پرورش ، تجهیزات مختلفی در نظر گرفته می شود .

سیستم مورد استفاده در مرغداری مزبور نگهداری مرغان تخمی در قفسها سراسری انجام گرفته بود با دان خوریها و آبخوریهای سراسری .

این روش هر چند گران تمام می شود ولی دارای مزایای بسیاری از جمله صرفه جویی در جا و کاهش تولید بو و کثافت .

مقدار معینی غذا در اختیار هر نوع مرغ قرار دارد .

عارضه کانی بالیسم کمتر دیده می شود زیرا تماس مرغها با یکدیگر کم است تولید تخم مرغ شکسته و کثیف به حداقل می رسد .

در این سیستم تعداد زیاد مرغ را می توان در قفس نگه داشت .

قفسهای موجود در مرغداری محل کارآموزی بصورت ردیفی که هر ردیف دو طبقه و هر طبقه نیز به دو ردیف تقسیم می شد .

بطوریکه قفسهای طبقه بالا در وسط شاسی و قفسها طبقه پایین در کنارین آنها .

قفسها موجود در در هر طبقه که به دو ردیف قفس تقسیم می شدند به قفسهای کوچکتری تقسیم شده بودند .

قفسهائی به ابعاد : عرض 41 سانتی متر ، طول 30 سانتی متر و ارتفاع 40 سانتی برای 3 مرغ .

یعنی در یک ردیف قفس به طول 18 متر با توجه به محاسبه زیر می توان آن تعداد مرغ نگهداری نمود .

A : تعداد قفسهای کوچک B : ردیف قفس در