: اصول عقاید اسلام کدامند؟
ج: اصول عقاید اسلام شامل سه اصل است(1) که اعتقاد به آنها لازمهاش اعتقاد به چند اصل دیگر نیز مىباشد.
س: آن سه اصل که اصول دین هستند کدامند؟
ج: اصل اول.
اعتقاد به این است که جهان خدایى دارد دانا، توانا، حکیم، شنوا و بینا.
از ازل بوده است و تا ابد هم خواهد بود.
همه صفات کمال را داراست، و از هر نقص و عیب مبرا است.
این خداى یگانه، شریک ندارد و همانند هیچیک از آفریدگانش نیست.
اورا نمىتوان با چشم سر دید، نه در دنیا و نه در آخرت و فقط از راه دلیل و برهان است که مىتوان فهمید، او هست و یکتا است.
س: توحید یعنى چه؟
ج: توحید چهار گونه است:
١ توحید ذات.
یعنى: خداوند سبحان یکتا و بىهمتا است و ترکیب یافته از اجزاء نیست، مثلاً مانند انسان از ترکیب جسم و جان، و دست و پا، سر و گوش و غیره درست نشده است.
٢ توحید صفات یعنى: صفات خداوند عین ذات او است.
ذات و صفات خداوند از هم جدا نیستند.
خداوند سبحان مانند انسان نیست که علمش غیر از خودش باشد.
قدرتش غیر ازخودش باشد!
ذات خداوند متعال عین علم و عین قدرت اوست.
٣ توحید افعال.
یعنى: آنچه در جهان آفرینش است، آفریده خداوند متعال است.
٤ توحید عبادت.
یعنى: عبادت و بندگى سزاوار جز خداوند نیست.
س: اصل دوم از اصول عقاید اسلام چیست؟
ج: نبوت.
یعنى: خداوند سبحان پیامبرانى را براى هدایت بشر به حق و حقیقت، و نمایاندن راه راست به انسانها فرستاده است.
س: نخستین پیامبر الهى کیست؟
ج: نخستین پیامبر الهى، حضرت آدم (ع) است که خداوند سبحان او را از گل آفرید و سپس همسرش حواء را بیافرید و به آنان دو فرزند عطا کرد: هابیل و قابیل، و براى همسرى آنان دو دختر نه از نسل آدم و حوا، بلکه به صورت خلق ابتدائى آفرید و هابیل و قابیل با آن دو دختر ازدواج کردند و فرزندانى بهم رسانیدند.
از آن پس، ازدواج میان دختر عموها و پسر عموها شروع شد و نسل بشر رو به ازدیاد گذاشت.
س: آخرین پیامبر الهى کیست؟
ج: آخرین پیامیر الهى، پیامبر اسلام محمد (ص) است.
س: پیامبران چند نفر بودهاند؟
ج:١٢٤٠٠٠ نفر، که از میان آنان نوح و ابراهیم و موسى و عیسى و پیامبر اسلام برتر از دیگر پیامبران بودهاند.
س: پیامبران با دیگر افراد بشر چه فرقى دارند؟
ج: فرقشان این است که به پیامبران، از جانب خداوند متعال وحى مىرسد و از خداوند فرمانهایى دریافت مىکنند، یا براى خودشان، یا براى تبلیغ مردم اما، دیگر افراد بشر به وحى الهى دسترسى ندارند و باید از پیامبران پیروى کنند.
س: از کجا مىتوان فهمید کسى که ادعاى پیغمبرى مىکند، راست مىگوید؟
ج: با معجزه.
معجزه عبارت است از انجام کارى غیر عادى به دست پیامبر که نشانه آن است که وى از جانب خداوند متعال آمده است وگرنه نمىتوانست چنان عملى را انجام دهد.
اصول عقاید اسلام س: اصول عقاید اسلام کدامند؟
ج: اصول عقاید اسلام شامل سه اصل است(1) که اعتقاد به آنها لازمهاش اعتقاد به چند اصل دیگر نیز مىباشد.
س: آن سه اصل که اصول دین هستند کدامند؟
ج: اصل اول.
اورا نمىتوان با چشم سر دید، نه در دنیا و نه در آخرت و فقط از راه دلیل و برهان است که مىتوان فهمید، او هست و یکتا است.
س: توحید یعنى چه؟
ج: توحید چهار گونه است: ١ ـ توحید ذات.
یعنى: خداوند سبحان یکتا و بىهمتا است و ترکیب یافته از اجزاء نیست، مثلاً مانند انسان از ترکیب جسم و جان، و دست و پا، سر و گوش و غیره درست نشده است.
٢ ـ توحید صفات یعنى: صفات خداوند عین ذات او است.
ذات خداوند متعال عین علم و عین قدرت اوست.
٣ ـ توحید افعال.
یعنى: آنچه در جهان آفرینش است، آفریده خداوند متعال است.
٤ ـ توحید عبادت.
یعنى: عبادت و بندگى سزاوار جز خداوند نیست.
س: اصل دوم از اصول عقاید اسلام چیست؟
ج: نبوت.
یعنى: خداوند سبحان پیامبرانى را براى هدایت بشر به حق و حقیقت، و نمایاندن راه راست به انسانها فرستاده است.
س: نخستین پیامبر الهى کیست؟
ج: نخستین پیامبر الهى، حضرت آدم (ع) است که خداوند سبحان او را از گل آفرید و سپس همسرش حواء را بیافرید و به آنان دو فرزند عطا کرد: هابیل و قابیل، و براى همسرى آنان دو دختر نه از نسل آدم و حوا، بلکه به صورت خلق ابتدائى آفرید و هابیل و قابیل با آن دو دختر ازدواج کردند و فرزندانى بهم رسانیدند.
س: آخرین پیامبر الهى کیست؟
ج: آخرین پیامیر الهى، پیامبر اسلام محمد (ص) است.
س: پیامبران چند نفر بودهاند؟
ج:١٢٤٠٠٠ نفر، که از میان آنان نوح و ابراهیم و موسى و عیسى و پیامبر اسلام برتر از دیگر پیامبران بودهاند.
س: پیامبران با دیگر افراد بشر چه فرقى دارند؟
ج: فرقشان این است که به پیامبران، از جانب خداوند متعال وحى مىرسد و از خداوند فرمانهایى دریافت مىکنند، یا براى خودشان، یا براى تبلیغ مردم اما، دیگر افراد بشر به وحى الهى دسترسى ندارند و باید از پیامبران پیروى کنند.
س: از کجا مىتوان فهمید کسى که ادعاى پیغمبرى مىکند، راست مىگوید؟
ج: با معجزه.
معجزه عبارت است از انجام کارى غیر عادى به دست پیامبر که نشانه آن است که وى از جانب خداوند متعال آمده است وگرنه نمىتوانست چنان عملى را انجام دهد.
س: مثال بزنید.
ج: مثلاً، ابراهیم (ع) را در آتش افکندند، نسوخت.
موسى (ع) عصایش را مىانداخت، اژدهاى بزرگى مىشد، و وقتى آن را باز مىگرفت، به حالت اولیهاش بر مىگشت.
عیسى (ع) به اذن خداوند کور مادرزاد و لک و پیس را شفا مىداد و مردگان را زنده مىکرد.
محمد (ص) ماه را دو نیم کرد، و قرآن کریم را آورد که جن و انس از آوردن نظیر آن عاجز ماندند.
س: چگونه؟
ج: خداوند متعال، ابتدا براى اثبات حقانیت قرآن کریم و صدق گفتار پیغمبر اکر (ص) از مردم خواست کتاب کاملى نظیر قرآن بیاورند(2).
وقتى برایشان مسلم شد که نمىتوانند، از آنان خواست که ده سوره مانند سورههاى قرآن بیاورند(3).
باز هم بر ایشان بطور قطع روشن شد که نمىتوانند، آن وقت از آنان خواست که دست کم یک سوره مانند یکى از سورههاى قرآن بیاورند(4).
اما باز هم با آنکه معاصران پیغمبر اکرم همه فصیح و بلیغ بودند و در شعر و شاعرى و خطابه و بیان، به اوج زبان آورى رسیده بودند، نتوانستند سورهاى مانند یکى از سورههاى قرآن بیاورند، حتى کوتاهترین سوره قرآن، سوره کوثر(5): (بسم الله الرحمن الرحیم انا اعطیناک الکوثر، فصل لربک وانحر، ان شانئک هو الابتر).
و کارشان به پیکار و کارزار با پیغمبر اسلام کشید.
س: پیامبران چه صفاتى دارند؟
ج: پیامبران و امامان مانند فرشتگان داراى صفت عصمت اند.
یعنى: از آغاز تا پایان عمرشان هیچگاه از فرمان خداوند سرپیچى نمىکنند.
آنان عظمت خداوند را آنچنان درک کردهاند و زشتى معصیت را آنچنان دریافتهاند، که نمىتوانند معصیت کنند.
پیامبران و امامان، همه فضائل اخلاقى را دارا هستند مانند: شجاعت، سخاوت، غیرت، شهامت و غیره و از همه رذائل اخلاقى نیز بدورند.
پیامبران و امامان، باید از همه اهل زمانشان و معاصرانشان برتر باشند، تا پیروى از آنان بر مردم واجب شود.
س: آیا پیامبران و امامان داراى جنبه الوهیت اند، چنانکه مسیحیان به عیسى (ع) نسبت مىدهند؟
ج: نه!
پیامبران و امامان بشرند.
تنها تفاوتى که با دیگران دارند این است که از سوى خداوند متعال به پیامبران وحى مىرسد.
پیامبران و امامان معصوم اند.
دیگر صفات نیک را نیز دارا هستند.
عیسى مسیح (ع) هم یک انسان بود که خداوند سبحان او را از مادر و بدون پدر آفرید، همچنانکه آدم و حواء را بدون پدر و مادر آفریده بود.
س: اصل سوم ازاصول عقاید اسلام چیست؟
ج: معاد.
یعنى: خداوند سبحان پس از فانى شدن جهان و مرگ همه جانداران، مردم را بار دیگر زنده مىکند تا پاداش اعمالشان در دنیا را به آنان بدهد، هرکه اهل ایمان و عمل صالح بوده باشد پاداشش بهشت است.
و هرکه کافر و گهنکار بوده باشد، آتش دوزخ در انتظار او است.
س: بسیارى مردم از دین اسلام بىخبرند، و دسترسى به درک حقایق ندارند.
یا بعلت کمى فهم و درکشان مانند دیوانگان و ابلهان و یا به علت اینکه از مراکز دینى و مذهبى دورند، از حقایق بىخبرند.
آیا اینان هم کافر محسوب مىشوند و اهل آتشاند؟
ج: نه، تا کسى حجت بر او تمام نشده باشد به آتش دوزخ گرفتار نمىشود.
دیوانگان و بىخبران و کسانى که در گوشه و کنار جهان، دستشان از فهم و درک حقایق کوتاه است، در روز محشر آزمایش مىشوند.
هرکس از عهده آزمایش برآمد به بهشت مىرود، و هرکس نتوانست از عهده برآید، به دوزخ رانده مىشود.
س: آیا انسان که مىمیرد، بکلى از میان مىرود و با فرا رسیدن قیامت بار دیگر زنده مىشود؟
ج: نه، وقتى انسان مىمیرد جسدش مىپوسد و از میان مىرود و روح انسان همچنان زنده مىماند.
اگر مؤمن بوده باشد، و در دنیا کارهاى نیک کرده باشد، پس از مرگ در ناز و نعمت خواهد بود، و اگر کافر و تبهکار بوده باشد، روح او پس از مرگ دچار عذاب خواهد گردید.
س: نام این عالم پس از عالم دنیا و پیش از عالم قیامت چیست؟
ج: این عالم، برزخ نام دارد.
بطور کلى، انسان از آغاز تا پایان سیر تکاملى خویش از شش عالم مىگذرد: ١ ـ عالم پیش از انسان شدن.
هر انسانى در آغاز خاک بوده، سپس گیاه شده و سپس حیوان شده و پدر و مادرش از آن گیاه و گوشت خوردهاند و نطفه او بسته شده است.
٢ ـ عالم انسانى.
که با بسته شدن نطفه در رحم مادر آغاز مىشود و با ورود انسان به دنیا تولد مىانجامد.
٣ ـ عالم دنیا.
که ما هماکنون در آن بسر مىبریم و تکالیفى داریم و عمل به این تکالیف، سرنوشت ما را مشخص مىسازد.
٤ ـ عالم برزخ.
٥ ـ عالم قیامت.
که بنا به گفته قرآن کریم پنجاه هزار سال است(6).
٦ ـ عالم بهشت و جهنم.
س: آیا دلیلى براى بقاى روح وجود دارد؟
ج: امروزه دیگر بحث و تحقیق پیرامون بقاى روح، در ردیف علوم تجربى قرار گرفته و در کشورهاى غربى و جاهاى دیگر، مراکز علمى و تحقیقاتى ویژهاى براى این منظور وجود دارد.
در علوم اسلامى هم، علم کلام به جوابگویى از اینگونه اشکالات واستدلال براى اثبات عقاید اسلامى، از جمله بقاى روح پس از مرگ اختصاص دارد(7).
س: بهشت چیست؟
ج: بهشت محلى است که خداوند سبحان براى مؤمنان و نیکوکاران مهیا ساخته است و انسان پس از آنکه روحش به همین بدن دنیوى بازگشت، وارد بهشت مىشود.
در بهشت، همه گونه نعمتها وجود دارد: باغهاى گل، کاخها، هواى تمیز، سلامت بدن، همسران پیراسته و آراسته، خوراکهاى لذیذ و شرابهاى گوارا.
وقتى انسان وارد بهشت مىشود، تا ابد در آنجا، جاودانه خواهد ماند.
در بهشت، چیزهایى که به خوشى و شادگامى انسان لطمه بزند، مانند فقر، بیمارى، درد، حسد، مصیبت، ستم، ضعف، گرسنگى، برهنگى، تشنگى، اندوه، دشمنى و کینه وجود ندارد.
اهل بهشت، همیشه جوانند و سرخوش و سرمست.
بهشت بسیار وسیع است.
هر نفر از اهل بهشت در آنجا مىتواند مالک قسمتى از بهشت باشد که از همه دنیا بزرگتر است.
دستههایى از ملائکه در اختیار او هستند.
از همه مهمتر، خداوند از انسان راضى است: (و رضوان من الله اکبر)(8).
بنا براین، انسان باید در سراسر دقایق و لحظات عمر خویش، تلاش کند و توشه آخرت فراهم سازد، و از دنیا به قدر کفایت بهرهمند شود و دنبال کفر و معصیت نرود.
تا این همه پاداش اخروى و نعمت ابدى از دستش نرود.
س: جهنم چیست؟
ج: جهنم نقطه مقابل بهشت است جهنم را خداوند براى کافران و گناهکاران قرار داده است.
در جهنم انواع بدبختىها، دردها، رنجهاى روحى و جسمى وجود دارد.